İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi, Ekim 2023’te en az 150, 2023’ün ilk 10 ayında ise en az 1634 işçinin iş cinayetlerinde hayatını kaybettiğini açıkladı
Bu ayki rapor, Kocaeli İSİG Meclisi’nin geçen hafta yaptığı “AKP’li Yıllarda İş Cinayetleri” basın açıklamasından bir bölümün hatırlatılmasıyla başladı:
“3 Kasım… AKP’nin hükümet olup ilerleyen yıllarda hızla devletin merkezinde yer alışının 21.yılı. Bu yıllarda AKP’li kurmayların dilinden “ekonomik kalkınma”, “büyüme”, “İleri Türkiye”, “Yeni Türkiye”, “yerli-milli” ve “Türkiye Yüzyılı” sözleri eksik olmadı. Ancak Türkiye işçi sınıfı ve halkımız açısından değişen birşey yok. Aksine her geçen yıl emekçilerin aleyhine çıkarılan yasalar, artan enflasyon ve giderek azalan alım gücü, hak ve özgürlük mücadelelerine karşı süreklileşen bir baskı ve güvencesiz çalışma koşullarının yaşama geçirildiği bir “İş Cinayetleri Rejimi”. İşte 21 yılın özeti bu… İster 6331 sayılı İSG Yasası çıkarın ister oransal olarak “işçi ölümleri düştü” gibi söylevler verin gerçekler değişmiyor. AKP’nin iktidara geldiği 3 Kasım 2002 tarihinden bugüne iş cinayetlerinde en az 32 bin 180 işçi hayatını kaybetti…”
Ekim ayında en az 150 iş cinayeti
İSİG Meclisi’nin ekim ayı iş cinayetleri raporunda da Kocaeli İSİG Meclisi’nin geçen hafta yaptığı açıklamada özetlediği gerçekler sıralandı:
• İstihdamın büyük çoğunluğunun kısa süreli, işin bitimine ya da işin bir kısmının yapımına dayalı olduğu, taşeron çalışmanın başat olduğu ‘ekonominin lokomotifi’ inşaat işkolunda bu ay ‘çoğu yüksekten düşme’ nedeniyle en az 41 işçi arkadaşımızı kaybettik. Bu ay dikkat çekmek istediğimiz bir inşaat şantiyesi ‘Akkuyu Nükleer Güç Santrali’. 7 Ekim’de Muharrem Çolak ve 19 Ekim’de İlyas Bul yüksekten düşerek hayatını kaybetti. İSİG Meclisi olarak Akkuyu NGS inşaatında tespit edebildiğimiz iş cinayeti sayısı on beş. Bazı işçilerin isimlerini dahi bilmiyoruz. Zira ne şirket ne devlet ölenlerin isimlerini açıklamıyor, yakınları ve mesai arkadaşları bildirimde bulunursa öğrenebiliyoruz. Diğer yandan sıkça meydana gelen servis kazaları ve kitlesel yemek zehirlenmeleri de cabası.
• Gıda, maden, kimya, tekstil, ağaç, çimento, metal, enerji ve tersane işçisi. Bu ay en az 20 sanayi işçisi arkadaşımızı kaybettik.
• Uzun çalışma saatlerinin, yoğun çalışmanın, sigortasız ya da kendi nam/hesabına çalışmanın hakim olduğu ve sendikal örgütlenmenin yok gibi ya da zayıf olduğu koşullarda çalışan en az 8 moto kurye arkadaşımızı kaybettik.
• 10 yaşındaki mevsimlik tarım işçisi Mehmet Sıtkı Gültekin ezilerek, 17 yaşındaki gıda işçisi Ali Yahya Çetintaş yüksekten düşerek ve 17 yaşındaki metal geri dönüşüm işçisi Birol Deveci’yi üzerine nesne düşmesi sonucu kaybettik. Bu yıl çocuk işçi cinayeti sayısı en az kırk yedi.
• Nüfusun yüzde 10’unu oluşturan göçmenler sigortasız, ucuz, dışlayıcı, yani tamamen korunmasız koşullarda çalıştırılmaktadır. Bu ay üçü Suriyeli, ikisi Afganistanlı ve biri Türkmenistanlı olmak üzere en az 6 göçmen işçi hayatını kaybetti.
2023’ün ilk 10 ayında 1634 işçi hayatını kaybetti
Yüzde 65’ini ulusal basından; yüzde 35’ini ise işçilerin mesai arkadaşları, aileleri, iş güvenliği uzmanları, işyeri hekimleri, sendikalar ve yerel basından öğrenilen bilgilerle hazırlanan İSİG Meclisi raporunda 2023’ün ilk 10 ayında yaşanan iş cinayetleri şöyle:
Ocak’ta 116, Şubat’ta 266, Mart’ta 130, Nisan’da 125, Mayıs’ta 146, Haziran’da 161, Temmuz’da 183, Ağustos’ta 205, Eylül’de 152 ve Ekim’de 150 olmak üzere) en az 1634 işçi hayatını kaybetti.
Ekim ayında iş cinayetlerinin işkollarına göre dağılımı şöyle:
İnşaat, Yol işkolunda 41 işçi; Tarım, Orman işkolunda 31 emekçi (17 işçi ve 14 çiftçi); Taşımacılık işkolunda 20 işçi; Konaklama, Eğlence işkolunda 12 işçi; Belediye, Genel İşler işkolunda 9 işçi; Metal işkolunda 5 işçi; Gıda, Şeker işkolunda 4 işçi; Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 3 işçi; Enerji işkolunda 3 işçi; Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 3 işçi; Savunma, Güvenlik işkolunda 3 işçi; Petro-Kimya, Lastik işkolunda 2 işçi; Çimento, Toprak, Cam işkolunda 2 işçi; Madencilik işkolunda 1 işçi; Ağaç, Kâğıt işkolunda 1 işçi; İletişim işkolunda 1 işçi; Basın, Gazetecilik İşkolunda 1 işçi; Gemi, Tersane, Deniz, Liman işkolunda 1 işçi; elimizdeki veriler ışığında çalıştığı işkolunu belirleyemediğimiz 7 işçi hayatını kaybetti.
Ekim ayında iş cinayetlerinin nedenlerine göre dağılımı şöyle:
Trafik, Servis Kazası nedeniyle 38 işçi; Yüksekten Düşme nedeniyle 27 işçi; Kalp Krizi, Beyin Kanaması nedeniyle 22 işçi; Ezilme, Göçük nedeniyle 21 işçi; Şiddet nedeniyle 11 işçi; Elektrik Çarpması nedeniyle 7 işçi; Nesne Çarpması, Düşmesi nedeniyle 6 işçi; İntihar nedeniyle 4 işçi; Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 3 işçi; Kesilme, Kopma nedeniyle 1 işçi; diğer nedenlerden dolayı 10 işçi hayatını kaybetti.
Ekim ayında iş cinayetlerinin yaş gruplarına göre dağılımı şöyle:
14 yaş ve altı 1 çocuk işçi, 15-17 yaş arası 2 çocuk/genç işçi, 18-29 yaş arası 28 işçi, 30-49 yaş arası 67 işçi, 50-64 yaş arası 32 işçi, 65 yaş ve üstü 8 işçi, yaşını bilmediğimiz 12 işçi hayatını kaybetti.
Ekim ayında 50 şehirde ve yurtdışında dört ülkede (kısa vadeli çalışmak için gidilen veya Türkiye menşeili şirketlerde çalışan) iş cinayeti tespit etmiş durumdayız:
17 ölüm İstanbul’da; 6’şar ölüm İzmir, Kocaeli ve Mersin’de; 5’er ölüm Antalya, Giresun ve Muğla’da; 4’er ölüm Aksaray, Balıkesir, Bursa, Hatay, Kayseri, Konya, Sakarya, Tekirdağ ve Trabzon’da; 3’er ölüm Ankara, Bolu, Isparta, Kahramanmaraş, Karaman, Kütahya, Malatya, Manisa, Şanlıurfa ve Tokat’ta; 2’şer ölüm Adıyaman, Aydın, Çanakkale, Gaziantep, Samsun ve Van’da; 1’er ölüm Afyon, Ağrı, Ardahan, Bayburt, Burdur, Çorum, Denizli, Diyarbakır, Düzce, Erzurum, Iğdır, Kastamonu, Kırıkkale, Nevşehir, Rize, Sivas, Uşak, Zonguldak, Cezayir, Irak, İtalya ve Moritanya’da meydana geldi.
