İstanbul ve Ankara’da hasta kadın tutsakların durumuna dikkat çekilerek, tedaviye erişimlerinin sağlanması ve derhal serbest bırakılmaları istendi.
İstanbul ve Ankara’da, hasta tutsakların durumuna dikkat çekmek amacıyla gerçekleştirilen açıklama ve eylemlerde bu hafta 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla hasta kadın tutsakların durumuna değinildi.
İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi Hapishane Komisyonu, her hafta düzenledikleri “F oturması” eyleminin 728’incisini dernek binası önünde gerçekleştirdi. Bu haftaki eylemde, Marmara Bölgesi’ndeki cezaevlerinde tutulan hasta kadın tutsakların sağlık durumuna dikkat çekildi. “Tedavi haktır engellenemez” ve “Hasta kadın tutsaklar serbest bırakılsın” pankartlarının taşındığı açıklamada sık sık, “Hasta tutsaklar serbest bırakılsın”, “Tecrit öldürür dayanışma yaşatır” ve “Yaşasın 8 Mart” sloganları atıldı.
Çok sayıda hak savunucusunun katıldığı açıklamada basın metnini İHD İstanbul Şubesi Hapishaneler Komisyon Sözcüsü Meral Nergis Şahin okudu.
Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’nün (CTGEM) sitesinde 2 Mart itibariyle yer alan verilerine göre 412 bin 991 tutsak olduğuna dikkat çeken Meral Nergis Şahin, “19 bin 944’ü kadın mahpus olup, kadın mahpusların 216’ı 18 yaş altı ve 242 si 65 yaş üstü kadınlardan oluşmaktadır. Bu mahpusların 4.942’si açık, 14 bin 786’sı ise kapalı hapishanelerde tutulmaktadır. Bu alanda yapılan çalışmalar; hapishanelerde mevzuat ve uygulamalardan kaynaklı hak ihlallerinin bütün mahpusları derinden etkilediğini göstermekle birlikte yaşlılar, çocuklar, hastalar, engelliler, yabancılar, LGBTİ+lar ve kadınların bu ihlallerden daha fazla etkilendiğini gösteriyor. LGBTİ+ mahpusların ise temel hak ve ihtiyaçlarının göz ardı edilmekle kalmayıp, ayrımcı ve nefret içeren yaklaşımlarla şiddetin günlük hayata içerildiği infaz uygulamaları devam ederken; hapishanelerde kadın olmanın zorluklarına; hapiste kadın hasta, engelli ve çocuklu olmanın büyük zorlukları da eklenmiş durumda” diye belirtti.
Kadın tutsaklara yönelik hak ihlallerine dikkati çeken Meral Nergis Şahin, “Derneğimize yapılan başvurular ve kamuoyuna yansıyan haberlere göre; mahpus kadınlar günlük yaşamlarında tehdit, küfür, aşağılayıcı muamele, taciz, sömürü ve fiziki şiddete maruz kalabilmekte, özel ihtiyaçlarının karşılanmasında keyfi ve rencide edici davranılmasından, hamile, ileri yaşta veya engelli kadınların hastane ve adliyeye gidiş gelişlerinde ring aracına kelepçeli olarak bindirilmesine, çıplak arama dayatılmasından, aramaların erkek infaz memurları tarafından ya da onların refakatinde yapılmak istenmesine, taciz olaylarından jinekolojik muayenenin dahi asker yanında ve kelepçeli yapılmak istenmesine kadar pek çok hak ihlali yaşıyorlar. Bu nedenle kadınlara yönelik şiddet ve ayrımcılık yanında, kadın mahpus yoksulluğuna bağlı sorunların da çözümü için iaşe bedellerinin artırılması, temel ihtiyaç ve öz bakım gereksinimlerinin devlet tarafından karşılanması için yetkilileri göreve çağırıyoruz” ifadelerini kullandı.
Meral Nergis Şahin, açıklamasının ardından Marmara Bölgesi’ndeki Bakırköy, Silivri, Kocaeli, Kandıra, Kocaeli, Gebze, Bursa Yenişehir Kadın ve Düzce T Tipi Cezaevi’ndeki ağır hasta, engelli kadın tutsakların durumlarını paylaşarak kamuoyunun ve yetkililere çağrıda bulundu.
Marmara Bölgesi’ndeki cezaevlerinde tutulan hasta tutsak kadınların isimleri ve durumları şöyle sıralandı:
BAKIRKÖY KADIN KAPALI CEZAEVİ
*Dilek Öz: Kalp, kronik astım, yüksek tansiyon ve böbrek hastası.
*Elif Yaş: Kalp hastası, Fatma Tokmak: İleri derecede kalp , varis, mide ve tansiyon hastası.
*Jiyan Erdinç: Kalça protezi bulunmakta, ancak iki koltuk değneği ile ayakta durabilmekte.
*Süreyya Bulut: Wernicke Korsakoff olup, kafasında bulunan ve çıkartılamadığı için yaşamına ağır risk oluşturan şarapnel parçaları ile yaşıyor ve bir gözü görme yetisini kaybetmiş durumda.
*Şükran Avşar: Şizofreni hastası.
*Burcu Çınar: Karaciğer hastası.
*Felek Gün :Kronik Hepatit Hastası.
*Songül Yıldırım: KOAH hastası
*Şivakar Ataş: Kalp ve yüksek tansiyon hastası.
*Tenzile Acar: Kronik Hepatit B ve ağır Tüberküloz hastası.
*Döndü Şen: Bel ve Boyun fıtığı, hemoroit, ileri derecede kireçlenme ve kas yırtılması hastası.
KOCAELİ/GEBZE KADIN KAPALI CEZAEVİ
*Fadime Coşar: Yumurtalık kanseri hastası.
*Hazine Alçı:: dizden kalçaya kadar platin takılmış olup, desteksiz ayakta duramamakta.
*Güneş Tekin: Rahim kanseri ve Akciğer, sırt ve kaburgalarında bulunan şarapnel parçaları nedeni ile ağır sağlık sorunları var.
*Havva Ak: Rahim ve Meme Kanseri .
*Helin Öncü: Akciğer ve karaciğer yetmezliği hastası.
*Remziye Baloğlu: Kronik Behçet ve kemik erimesi hastası.
*Ruhşan Bozan: Behçet, kemik ve kas erimesi hastası. Bu hastalıklara bağlı anemi yanında mide rahatsızlıkları, görme kaybı ve ileri derecede unutkanlık yaşıyor.
*İpek Cigretaş: Kalp ve tansiyon hastası.
*Zeliha Bulut: Allerjik astım yanında kas ve kadın hastalıklarına bağlı ağır sorunlar yaşıyor.
*Besiye Özer: Rahim Kanseri hastası.
*Ceylan Gürbüz: yüzde 86 engelli, Kalp ve epilepsi hastası.
*Saime Afşin: Ağır engelli, tekerlekli sandalyede yaşamını sürdürüyor.
*Cemray Baş: Astım ve Diyabet hastası.
*Derya Moray: Ağır ağız ve diş hastalıkları var.
*Gönül Erdoğan: İleri derecede kemik erimesi hastası.
*Nihal Altunta:- Göz ve jinekolojik hastalıkları var.
*Türkan İpek: Ağır psikolojik rahatsızlıkları var.
KOCAELİ/KANDIRA 1 NOLU F TİPİ CEZAEVİ
*Deniz Tepeli: Yumurtalık kisti hastası.
*Diren Yaşa: Akciğerlerinde ve omurilik bölgesinde bulunan şarapnel parçaları nedeniyle ağır sağlık sorunları var, aynı zamanda şizofreni hastası.
*Yeliz Türkmen- Böbrek hastası.
İSTANBUL/SİLİVRİ 9 NOLU L TEPİ KAPALI CEZAEVİ
*Seval Yaprak: kalp hastasıdır.
*Yasemin Karadağ: Böbrek nakli olan mahpus aynı zamanda hipertansiyon ve kemik erimesi hastası.
*Mesude Pehlivan: Yumurtalık ve mide kanseri.
*Kamile Kayır: Kalp, Mide kanseri ve Lenf tüberkülozu hastası.
BURSA/YENİŞEHİR KADIN CEZAEVİ
*Fatma Demir: Rahim kanseri, iltihaplı romatizma ve böbrek hastası.
*Zeynep Genlioğlu: Sağ kolunu kullanamıyor, %54 engelli raporu mevcut.
DÜZCE T TİPİ CEZAEVİ
*Aysun Şahin: Kalp, eklem romatizması ve MS (Multiple Skleroz) hastası, arkadaşlarının yardımı ile yaşamını sürdürüyor, yüzde 48 engelli.
*Nazlı Çatpınar: Kronik astım hastası.
ANKARA
Hasta Mahpuslara Özgürlük İnisiyatifi, eylemlerinin 600’üncüsünü Sakarya Caddesi’nde gerçekleştirdi. “Hasta mahpuslar serbest bırakılsın” ve “Tecrit işkencedir işkenceye son” sloganlarının atıldığı açıklamada, basın metnini İnsan Hakları Derneği (İHD) Ankara Şube Yöneticisi Sevil Turgut okudu. Kadın tutsakların cezaevlerinde yaşadığı çoklu ayrımcılık ve sağlık hakkı ihlallerine dikkati çeken Sevil Turgut, kadın tutsakların hijyen koşullarının yetersizliği, kadın sağlığına özgü ihtiyaçların göz ardı edilmesi, mahremiyeti zedeleyen uygulamalar, kelepçeli muayene ve sevklerde yaşanan gecikmeler, çıplak arama dayatması gibi pek çok sorunla karşı karşıya bırakıldığını belirtti.
Sağlık hakkına erişimin engellenmesi nedeniyle çoğu kez önlenebilir hastalıkların ağırlaştığını belirten Sevil Turgut, Sincan ve Bünyan Kadın Kapalı cezaevlerinde tutulan kadın tutsakların yaşadığı sağlık sorunlarını şöyle sıraladı:
SİNCAN KADIN KAPALI CEZAEVİ
*Ayşe Gökkan’da işitme kaybı ve kalp rahatsızlıkları.
*Ayşe Topçu’da göğüs ve sırtta şarapnel parçalarına bağlı nefes darlığı ve ağrılar ile bel fıtığı.
*Pınar Tikit’te beyinde kist nedeniyle bayılma ve kriz atakları.
*Rihan Kavak Özbek’te kas-sinir erimesi, astım, guatr ameliyatı sonrası takip gereksinimi, bel fıtığı ve göğüste kitle ile panik atak.
*Semire Direkçi’de hipertansiyon, kalp ritim bozukluğu, migren, guatr, alerji/ürtiker, yumurtalıklarda kistler, kansızlık ve bağırsak hastalıkları.
*Zilan Demir’de ileri görme bozukluğu ve ameliyat gereksinimi.
*Bermal Birtek’te kalp hastalığı.
*Gülşan Adet’te eklem iltihabı/ankilozan spondilit, ülser, beyinde damar tıkanıklığı, boyun-bel fıtıkları ve sürekli takip gereksinimi.
*Nedime Yaklav’da böbrek hastalığı ile birlikte guatr, alerji ve hipertansiyon.
*Selver İspir’de kalp hastalığı.
*Selver Yıldırım’da 30 yıllık mahpuslukla birlikte sağ göz kaybı, diğer gözde ileri görme düşüklüğü ve ödem ile el-kollarda işlev kaybı nedeniyle günlük yaşamı tek başına sürdürememe.
*Şükran Aydın’da bağırsak rahatsızlıkları.
*Zerrin Yılmaz’da panik atak ve haşimato.
*Fadik Adıyaman’da iki kez rahim ameliyatı, kanser tehlikesi ve tiroid sorunları nedeniyle sürekli takip gereksinimi bulunmaktadır .
BÜNYAN KADIN KAPALI CEZAEVİ
*Dicle Bozan’ın bir bacağı ampute, diğer bacağında şarapnel parçaları bulunmakta; bağırsakları parçalandığı için kolostomi torbasıyla yaşamak zorunda olup migren ve epilepsi nedeniyle bayılmalar yaşamaktadır.
*Dilşad Şengül’de kalp ve akciğerde ağır zedelenmeler, yemek borusunda hasar ve yutma güçlüğü, büyük damarda yırtılma sonrası dikiş, vücutta kalan şarapnel parçaları, sağ kolda ilerleyen hareket kaybı ve parmak kayıpları nedeniyle ağır bir engellilik tablosu vardır.
*Melek Akgün’ün çoklu kronik hastalıkları (kalp hastalığı ve stent, ileri kemik erimesi, KOAH, romatizmal hastalık, böbrek yetmezliği ve yüksek engellilik oranı) nedeniyle hayatını tek başına sürdüremediği bildirilmektedir.
*Naime Encü’de gözde katarakt ve tümör şüphesi/ameliyat ihtiyacı, bel-boyun fıtıkları, dizlerde menisküs, işitme kaybı ve akciğer sorunları.
*Nazlı Soglin’de ülser, beyin damarlarında sorunlar, kalp kapakçığında kalınlaşma, eklem hastalığı, yumurtalık kisti ve nefes darlığı.
*Şilan Çetiner’de beyinde kitleye bağlı kusma, baş ağrısı, titreme ve kulak uğuldaması ile boyun kemiğinde çatlak.
*Dilek Arsu’da sürekli kanama olmasına rağmen tanı ve kadın doğum değerlendirmesine erişememe.
*Elif Deniz’de astım.
*Fecriye Benek’te kolda platin ve ağrılarla birlikte migren.
*Gülazer Akın’da böbreklerde uzun süredir kist, yutkunma güçlüğü, ellerde şişme-ağrı, bel fıtığı.
*Gülgeş Tatlı’da epilepsi atakları, kolda pıhtılaşma ve yoğun ağrı, vücutta mermi/şarapnel parçaları ve ameliyatların yapılamaması.
*Hiyem Yolcu’da bacaklarda iltihaplı yaralar ve düşük kan değerleri.
*Jiyan Ay’da bel fıtığı ve bacaklarda tutmama; Medya Aslan’da ileri astım ve nefes darlığı.
*Nurcan Ersöz’de guatr.
*Zeycan Uçar’da böbrek ve romatizmal sorunlar ile teşhis ve takip aksaklıkları bulunmaktadır.
*Ayrıca Sermin Demirbağ, Sincan Kadın Kapalı Hapishanesi’nden Kayseri/Bünyan Kadın Kapalı Hapishanesi’ne sevk edilmiştir; kendisi astım ve ülser hastasıdır ve sevk/sürgün pratiği, kadın mahpusların tedavi sürekliliğini daha da zayıflatan bir risk alanı yaratmaktadır.
Açıklama sloganlarla sonlandı.
Kaynak: Mezopotamya
