Gürpınar’ın Yurtbaşı Mahallesi’nde mermer ocağına karşı çıktıkları için üzerlerine kurşun yağdırılan mahalleliler, jandarmanın kendilerine, ‘Sizi bu köyden çıkarttıracağız’ dediğini aktardı. HDP’li Temel ise köylülerin direnmekte kararlı olduğunu belirtti
Van’ın Gürpınar ilçesine bağlı kırsal Yurtbaşı (Şêxan) Mahallesi’nde yapılmak istenen mermer ocağına karşı çıktıkları için önceki gün asker ve korucular tarafından yurttaşlara kurşun yağdırıldı. Bir şirketin karı için yaşam yerlerine müdahale edildiğini ve göçe zorlandıklarını söyledi. Mahalleliler, üzerlerine sıkılan kurşunların boş kovanlarını toplayarak, köy meydanında sergiledi. Saldırıdan sonra bölgeye giden HDP Van Milletvekili ve Eşbaşkan Yardımcısı Tayyip Temel, mahallelilerin rüşvetle ÇED raporunun hazırlandığını belirterek yaşam alanlarını korumaya kararlı olduklarını aktardı.
‘Ateş açtılar’
Mezopotamya Ajansı’ndan (MA) Dindar Karataş’a konuşan mahallelilerden Hilal Batuğ, mermer ocağının köylerinde 2006 yılında faaliyete geçtiğini ancak karşı çıktıkları için kapandığını, son iki aydır bir kez daha çalıştırılmak istendiğini kaydetti. Mermer ocağının kurulacağı alanda hayvanların ahırı olduğunu belirten Batuğ, kurulacak ocağın vereceği zararlardan göç etmek zorunda kalacaklarına dikkati çekti. Zehirlenmek istemediklerini ifade eden Batuğ, “Mahallemize gelen jandarma ve korucular eşliğinde ahırlarımız yıkıldı. İnsanlarımız mağdur edildi. Buna karşı çıkan insanlara ateş açtılar, gaz bombaları attılar. Burada ocak kurulursa yaşayamayız. Devlet bize bir çare bulmalıdır” dedi.
‘Sizi bu köyden çıkarttıracağız’
Mahalleli Sıdık Bilek (75), yaşamının tümünü burada geçirdiğini ve geri kalan ömrünü de burada geçirmek istediğini söyleyerek, “Biz bu mermer ocağını istemiyoruz” diye konuştu. Zulüm yaşadıklarını anlatan bir diğer mahalleli Cevdet Yücel ise, “Jandarmaya neden bize bunu yaptıklarını sorduğumuzda ‘Sizi bu köyden çıkarttıracağız. Burada yaşamayacaksınız’ dediler. Ahırlarımızı valilik ve kaymakamlıktan alınan izinle yıktılar. Biz mermer ocağını istemiyoruz. Bu ocağın ÇED raporu da zaten sahtedir. Şirket gelirse biz burada yaşamayız. Burada darp edildik, çocuklarımızın kafaları kırıldı. Biz bunu zulüm olarak görüyoruz. Biz başka bir ülkeden buraya gelmedik burası bizim” diye belirtti.
‘Bize zülüm yapıldı’
Hayvanlar içerideyken yıkımın başlatıldığına dikkati çeken Ümit Yücel, “Bize zülüm yapıldı. Ateş açıldı. Gaz bombaları atıldı. Kurşunlardan korunmak için taşların arkasına sığındık, kendimizi yere attık. Ahırlarımız yıkıldığından dolayı hayvanlarımı ekmek pişirdiğim tandır evine, kuzularımı komşuların ahırına koymuşum. ‘Siz bu köyden çıkacaksınız’ dediler. Biz mahallemize gelmelerini istemiyoruz” dedi.
‘Silah dipçikleriyle darp’
Rojbin Yücel de, hamile olan yengesinin askerlerin itmesi sonucu düşük riski olduğunu, amcasının da darp edildiğini belirterek, şunları dile getirdi: “Hayvanlarımız öldürüldü ve bazıları da yaralandı. Askerler bize taş atmaya başladı. Ben bayıldım. Askerler ellerini kelepçelediği amcam ve kuzenimi gözümün önünde yere atarak silah dipçikleri ve tekmelerle darp ettiler. Biz burayı terk etmeyeceğiz.”
‘Direnmeye devam edeceğiz’
Sürece dair bilgi veren Sevda Yücel de, şunları kaydetti: “Ellerinde demir sopalar vardı. Darp ediyorlardı. Yaralanan insanlar oldu. Bu hukuksuzluk ve haksızlıktır. Buradaki amaç bizi göçe zorlamak. Komutan, ‘Sizi bu köyde barındırtmayız’ diyordu. Kelepçe vurmak ve gözaltına almak ile tehdit ediyorlardı. Biz mermer ocağı istemiyoruz. Direnmeye devam edeceğiz.”
Binlerce kurşun
Saldırıdan sonra bölgeye giden HDP Van Milletvekili ve Eşbaşkan Yardımcısı Tayyip Temel, yaşananları gazetemize anlattı. Köylülere herhangi bir bildirimde bulunulmadan ahırların kepçelerle yıkıldığını belirten Temel, “Dün sabah köylüler toz dumanı görüyor, yediden yetmişe koşuyor, oraya gidiyor. Gittiklerinde 25 ahırın kepçelerle yıkıldığını görüyorlar, 13-14 ahırı kurtarabilmişler, ahırlarına siper oluyorlar. Baskınla, korucular, robokoplar, jandarma, akrepler, panzerlerle gitmişler. Köyden habersiz köyün arkasından dolanıp gelmişler” dedi. Tepki gösteren mahallelilerin jandarma tarafından dövülerek, işkenceyle gözaltına alındığını belirten Temel, “Binlerce kurşun, gerçek mermi havaya sıkılmış, onlarca gaz kapsülü ve biber gazı kapsülü alandaydı. Onlarca çocuk bayılmış, baygınlık geçirmiş gaz etkisiyle. Firma yetkililerin gözü önünde oluyor. Köylüler protesto edince o görüntülere yansıyan silah sıkma benzeri müdahalelerle olay bitiriliyor ve çekiliyor. Gittiğimizde korucular, askerler çekiliyor. Bir yetkili çıkmadı muhatap olarak karşımıza. Kaymakam saçma sapan bir açıklama yapmış, doğru olmayan, gerçekle alakası yok, güya köylüler saldırmış” dedi.
Köylüler direnecek
Mermer ocağı açılması durumunda bölgede yaşamın tehlikeye gireceğini vurgulayan mahallelilerin, ÇED raporunun da şaibeli olduğunu aktardıklarını söyleyen Temel; “Müteahhit ve firma 3 kilometre uzaktadır diye ÇED raporu çıkarmış. Dolayısıyla ruhsat onun üzerine. Oysa biz ölçtük, en uzak mermer alanı ki mermer ocağı diye tanımlanan yer çok geniş bir yer, ama uzak kısmı bile dört yüz metre. Ve köyün diğer ucuna dört yüz metre. Dolayısıyla iç içedir. En yakını ise işte elli metredir en ilerdeki ocak arasında. Dolayısıyla böyle bir hile var, köylülerin iddiası da rüşvetle ÇED raporu hazırlanmış. İtirazlarını yapacaklar, dava açacaklar. Gerekirse tekrar denenirse orada çadır kurup, nöbet başlatacaklarını söylediler” dedi.
Taşerona mı devredildi?
DİMER A.Ş. Genel Müdürü Felat Gökdemir, Yurtbaşı Mahallesi’nde meydana gelen olaylara ilişkin yaptığı açıklamada, şirketinin sahada herhangi bir faaliyeti olmadığını söyledi. Açıklamada, “27.05.2021 tarihinde, Van ili, Gürpınar ilçesi Yurtbaşı köyünde meydana gelen hadiseler hakkında kamuoyunu bilgilendirme gereği duyulmuştur. Söz konusu maden ruhsat sahasında şu anda çalışmaları yürüten DİMER şirketi değildir. Saha, 2020 yılında başka bir firmaya kiralama (rödovans) yöntemi ile devir edilmiştir. Bu nedenle DİMER şirketinin sahada herhangi bir faaliyeti yoktur” denildi.
Kaynak: Yeni Yaşam Gazetesi
